اين پرسشي است که ذهن مردم را به خود مشغول کرده و هر کس به دنبال پاسخي براي آن است. به‌طوری‌که لطایف و طنزهای مختلفی را در جامعه پیرامون دوران پساتحریم درپی‌داشته است.

 

 

اما مهم‌تر از ترسیم این دوران، چگونگی ورود به اين مرحله است. باید دانست که رفع تحريم‌ها برای ما مجموعه‌اي از فرصت و تهديد به همراه دارد که یکجانبه دیدن و دلخوش ماندن به آثار مثبت روانی آن، داخل شدن در موج مطالبات عمومی است که خود مجموعه‌اي از مشکلات جديد را به همراه مي‌آورد.

مهمترین تهدید نزدیک، اوج گیری انتظارات جامعه از حاکمیت و ايجاد اميدواري‌هاي غيرواقع بينانه از لغو تحريم‌ها و دوران پساتحریم است. کارشناسان اقتصادی و فعالان این حوزه و حتی رقبای استراتژیک بین المللی ما در نظام سلطه، معتقدند اقتصاد ايران گرفتار مشکلات ساختاري است و حتی لغو تمامی تحریم‌ها بدون برطرف شدن مشکلات ساختاری اقتصاد ایران، معجزه‌ای در پی نخواهد داشت و این توافقات غول معجزه‌گر چراغ جادو نخواهد بود.

اقتصاد پساتحریم از منظر انتظارات عمومي و آنچه در واقعیت رخ خواهد داد، بسیار متفاوت است و فاصله‌ای بسیار دارد. چنانچه این تفاوت دیدگاه و فاصله انتظاری به درستی مدیریت نشود و واقعیت‌ها برای جامعه تبیین و تشریح نگردد، بعید نیست که دوران پساتحریم حتی بدتر از شرایط کنونی باشد.

متأسفانه برداشت افکارعمومی و حتی برخی مدیران ما این است که با توافق هسته‌اي، همه مسائل كشور حل مي‌شود. خیر، بیشتر مشکلات ما ارتباطي به تحريم ندارد. لذا چنانچه برای این خو‌ش‌بيني كاذب تدبیری نشود ممكن است ظرفيت تحمل جامعه سرریز و اعتماد عمومي خدشه دار شود.

اگر فضاي فعالان سياسي و فضاي رسانه‌اي كشور اين مسئله را درك نكند، اين موضوع مي‌تواند بسيار خطرناك باشد و رقبای استراتژیک بین المللی ما، این تهدید مهم را فرصتی راهبردی برای خود می‌دانند.

اقتصاد ایران بیش از توافق هسته‌ای به اجماع داخلی نیاز دارد. چيزي كه ما به آن نياز داريم، توافق خوب داخلي است. موضوعی که هوشمندانه در نامگذاری سال جاری از جانب مقام معظم رهبری بدان تاکید شده است. به همین دلیل است که کارشناسان معتقدند فضاي اقتصاد ايران اکنون براي بعد از توافق آماده نيست و بايد توجه کرد مديريت بعد از توافق کم اهميت‌تر از موضوع توافق نباشد. مضاف بر اینکه با صورت فعلی چانه زنی در توافق هسته‌ای، به نظر می‌رسد تا رسیدن به لغو تحریم‌ها زمان زیادی در پیش‌رو باشد.

باید بدانیم که لغو تحریم‌ها، معجزه‌ای در اقتصاد ایران نخواهد بود و نباید سطح توقعات را از این مذاکرات بی‌توجه به این امر بالا برد. کارشناسان اقتصادی وضعیت کنونی اقتصاد ایران را نهایتا 30 درصد حاصل از تحریم‌های چند سال اخیر می‌دانند. رونق اقتصادی کشور بدون بازسازی سیستمی به جهت کارآمدی محقق نخواهد گردید و ساختار این اقتصاد بایستی بازطراحی گردد.